Wydarzenia ostatnich lat związane z pandemią, wybuchem wojny i zmianami klimatycznymi wywołały powszechne poczucie zagrożenia i niepewności jutra, które silnie oddziałuje na zachowania społeczne. Równocześnie deficyt pracowników w opiece zdrowotnej oraz wzrost potrzeb i wymagań pacjentów nie pozostaje bez wpływu na nich samych, co może przejawiać się w zachowaniach agresywnych, wobec których personel często pozostaje bezsilny. Jedną z ważniejszych przyczyn powstania tej publikacji jest niezgoda na tego rodzaju niepożądane zachowania pacjentów, na jakie coraz częściej są narażeni pracownicy medyczni w Polsce. Towarzyszy im często głębokie poczucie niesprawiedliwości wynikające z niedocenienia i niskiego statusu społecznego tak ważnych zawodów.
Głównym celem książki jest identyfikacja i klasyfikacja zagrożeń występujących w pracy personelu medycznego ze szczególnym uwzględnieniem zagrożeń psychospołecznych związanych z agresywnymi zachowaniami pacjentów. Na podstawie badań empirycznych autorzy starali się ocenić różnego rodzaju zjawiska i problemy związane z przypadkami przemocy ze strony pacjentów w szpitalnych oddziałach ratunkowych oraz ich wpływ na bezpieczeństwo pracy.
- Contents
-
Wstęp 7
Rozdział 1
Zarządzanie bezpieczeństwem pracy w sektorze opieki zdrowotnej 9
1.1. Wzrost wymagań w pracy w opiece zdrowotnej 9
1.2. Rola sektora opieki zdrowotnej w Polsce i stojące przed nim wyzwania 10
1.3. Specyfika systemu opieki zdrowotnej w Polsce 13
1.4. Specyfika pracy w opiece zdrowotnej w Polsce 15
1.5. Klient czy pacjent? Kontrowersje związane ze specyfiką usług medycznych 16
1.6. Niematerialne środowisko pracy pracowników medycznych 20
Podsumowanie 23Rozdział 2
Bezpieczeństwo pracy w organizacji 25
2.1. Pojęcie bezpieczeństwa pracy 25
2.2. Zapobieganie zagrożeniom w miejscu pracy 27
2.3. Kreowanie kultury bezpieczeństwa pracy 29
Podsumowanie 32Rozdział 3
Zagrożenia występujące w środowisku pracy w opiece zdrowotnej 33
3.1. Czynniki fizyczne 35
3.2. Czynniki biologiczne 37
3.3. Czynniki chemiczne 40
3.4. Czynniki psychospołeczne/psychofizyczne 42
Podsumowanie 47Rozdział 4
Przemoc i agresja w opiece zdrowotnej 49
4.1. Agresywne zachowania pacjentów – warstwa teoretyczna 49
4.2. Przemoc i agresja w świetle literatury przedmiotu 53
4.3. Zjawisko przemocy i agresji w miejscu pracy 58
4.4. Zjawisko agresji w sektorze opieki zdrowotnej 61
Podsumowanie 63Rozdział 5
Agresywne zachowania pacjentów w SOR ach – wybrane wyniki badań 65
5.1. Zastosowana metoda badań 65
5.2. Wykorzystany kwestionariusz ankiety 66
5.3. Próba badawcza 66
5.4. Analiza wyników badań 69
Podsumowanie 82Rozdział 6
Konsekwencje agresywnych zachowań pacjentów dla personelu medycznego i przejawy organizacyjne 83
6.1. Agresywne zachowania pacjentów z perspektywy ekspertów 83
6.2. Milczenie organizacyjne w placówkach medycznych 94
6.3. Analiza szczególnie dotkliwych przypadków agresywnego zachowania pacjentów wobec pracowników medycznych 95
6.3.1. Opis przypadków mających negatywny wpływ na przebieg kariery pracowników medycznych 96
6.3.2. Opis przypadków mających negatywny wpływ na zdrowie pracowników medycznych 98
6.3.3. Opis przypadków mających negatywne skutki społeczne (dla rodzin pracowników medycznych i osób trzecich 100
6.3.4. Opis przypadków mających negatywny wpływ na funkcjonowanie placówki medycznej 101
6.4. Podsumowanie przeprowadzonych studiów przypadku 102
Podsumowanie 104Rozdział 7
Sposoby zwiększenia bezpieczeństwa pracy w SOR ach – wnioski i rekomendacje praktyczne 107
7.1. Omówienie wyników badań 107
7.2. Konsekwencje agresywnych zachowań pacjentów 111
7.3. Wnioski z badań 113
7.4. Rekomendacje w zakresie praktyki zarządzania 114
7.5. Dobre praktyki w zakresie ochrony pracowników medycznych przed agresywnymi zachowaniami pacjentów 118Zakończenie 123
Bibliografia 125
Aneks 143
